BRAND op Nacht van de Vrijdenker

Onze reizende fototentoonstelling BRAND, over verboden en verbrande boeken, is te bezichtigen op de Nacht van de Vrijdenker en wordt er geopend door Christophe Busch (directeur Kazerne Dossin). Tijdens de expo worden fragmenten voorgelezen uit 'Ik zal de wereld nooit meer zien', een boek van auteur en PEN-erelid Ahmet Altan, die door zijn politieke opvattingen een straf moet uitzitten in een Turkse cel.

Boekverbranding Berlijn

Boekverbranding Berlijn 10 mei 1933

“Wo man Bücher verbrennt, verbrennt man auch am Ende Menschen.” (Heinrich Heine)

Op 10 mei 1933 kwam een horde nazi’s samen op de Bebelplatz in Berlijn om gehoor te geven aan de oproep van propagandaminister Joseph Goebbels. Alle boeken die niet pasten binnen het canon van de nazi’s werden op de brandstapel gegooid. Boeken van onder meer Heinrich Mann, Sigmund Freud, Erich Maria Remarque en Karl Marx gingen in vlammen op.

Censuur is nog steeds een realiteit in verschillende landen. Auteurs worden nog steeds vervolgd, boeken nog steeds verbrand. Censuur druist in tegen de mensenrechten, en dat kunnen wij niet aanvaarden.

Met de fototentoonstelling Brand willen wij de strijd tegen censuur onder de aandacht brengen. Bekende en onbekende lezers laten zich fotograferen met een gecensureerd boek dat hen heeft ontroerd, een boek waarvan ze hopen dat het opnieuw gelezen wordt. En opnieuw... En opnieuw...

De expo is doorlopend te bezichtigen op de Nacht van de Vrijdenker, op 9 november 2019 in de Vooruit (Gent). 

om 17.10 uur zal Christophe Busch, directeur van Kazerne Dossin en gespecialiseerd in polarisatie, de expo openen. 

Om 19.30 worden er fragmenten voorgelezen uit 'Ik zal de wereld nooit meer zien' van Ahmet Altan, een befaamd Turks auteur en journalist die in Turkije opgesloten zit wegens zijn politieke opvattingen (zie tekst hieronder). In dat beklijvende werk schrijft hij over de politieke realiteit in Turkije, over de ontmenselijking die hij ondergaat in de gevangenis en over de kracht van verbeelding. 

Ahmet Altan Copyright Picture Alliance Photoshot

Ahmet Altan (Picture Alliance / Photoshot)

Ahmet Altan: van vrijheid beroofd wegens politieke opvattingen

Ahmet Altan is één van Turkijes meest gelezen schrijvers: hij is de auteur van vijf essaybundels en negen romans. Kenners vinden hem de beste hedendaagse romanschrijver van Turkije. Altan is ook een invloedrijke politieke opiniemaker. Hij was een van de eerste Turkse intellectuelen die de Armeense genocide erkende.

Op 23 september 2016, in de nasleep van de mislukte coup tegen president Erdoğan, werd Ahmet Altan gearresteerd. Hij werd ervan beschuldigd “subliminale boodschappen te hebben gegeven om de coupplanners aan te moedigen”. Samen met hem werden ook zijn broer Mehmet, een economist en journalist, en nog vier andere journalisten gearresteerd.

Op 11 januari 2019 oordeelde het hooggerechtshof dat de arrestatie van de Altans ongrondwettelijk was en dat ze vrijgelaten moesten worden. Nog diezelfde dag besliste een lager gerechtshof dit oordeel naast zich neer te leggen, de broers Altan bleven in de cel.

Op 16 februari 2019 vond het vonnis plaats. Ahmet en Mehmet Altan werden die dag, samen met nog een derde journalist, veroordeeld tot onvoorwaardelijk levenslang met een extra zwaar gevangenisregime. Ahmets broer Mehmet werd in september vrijgelaten, Ahmet niet. Hij is veroordeeld tot eenzame opsluiting en mag maar een uur per dag zijn cel verlaten. Een keer om de veertien dagen mag hij een uur bezoek ontvangen van een naast familielid en ook een uur van een advocaat. Een keer om de veertien dagen mag hij bellen met naaste familie.

Intussen werd Ahmet Altan door het Turkse Hof van Cassatie vrijgesproken van het schenden van de grondwet, maar werd hij wel veroordeeld tot 15 jaar gevangenis voor het steunen van de Gülen-beweging. De rechters oordeelden dat hij op de hoogte was van de plannen voor de coup. Waarschijnlijk betekent dit 5 tot 15 jaar cel. Ahmets broer Mehmet Altan werd wel vrijgesproken wegens niet genoeg bewijs voor zijn betrokkenheid bij de mislukte coup in 2016. (tekst PEN VLaanderen)

Ahmet Altan is erelid van PEN Vlaanderen. PEN is de wereldwijde auteursvereniging die ijvert voor vrije meningsuiting, vrede en internationale verstandhouding. Als stichtend lid stond August Vermeylen in 1922 mee aan de wieg van de Nederlandstalige afdeling van de Belgische PEN-club.

Met de campagne ‘Een meervoud aan stemmen voor Turkije’ focust PEN Vlaanderen dit jaar op Turkije en tracht zo de Turkse overheid ervan te overtuigen de vrijheid van meningsuiting in het land te respecteren.